(ĐTCK) Giá dầu đã neo giữ ở mức trên 100 USD/thùng trong phần lớn hai tháng qua do cuộc xung đột Trung Đông gần như làm gián đoạn hoàn toàn dòng chảy dầu thô qua eo biển Hormuz.

Nhà Trắng đã nhiều lần trấn an rằng thị trường dầu đang phát tín hiệu giá sẽ sớm hạ nhiệt, dù các tập đoàn dầu khí lớn cảnh báo nguồn cung có thể mất nhiều tháng để phục hồi sau xung đột. Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho biết diễn biến của giá dầu tương lai cho thấy giới giao dịch tin đợt tăng hiện tại chỉ mang tính tạm thời.

Tuy nhiên, các nhà giao dịch và chuyên gia dầu khí cảnh báo thị trường dầu tương lai không phải “quả cầu pha lê” có thể dự báo chính xác giá dầu, đặc biệt trong giai đoạn khủng hoảng.

“Tôi có những khách hàng nói rằng tất cả những tuyên bố cho rằng giá dầu sẽ lên tới 200 USD/thùng là hoàn toàn sai lầm vì đường cong giá cho thấy giá dầu chỉ ở mức 80 USD/thùng trong vài tháng tới và họ không cần phải lo lắng… Nhưng đường cong giá dầu tương lai không phải là một cỗ máy dự đoán”, Jamie Webster, chuyên gia tại Trung tâm Phân tích Năng lượng Toàn cầu của BCG cho biết.

Martijn Rats, nhà phân tích tại Morgan Stanley cho biết, hợp đồng tương lai phản ánh mức giá mà bên mua và bên bán sẵn sàng chấp nhận ở thời điểm hiện tại để phòng ngừa rủi ro, chứ không phải là mức giá mà họ tin rằng sẽ như thế nào trong tương lai.

Các nhà sản xuất dầu bán hợp đồng tương lai để cố định mức giá cho lượng dầu dự kiến khai thác trong những tháng hoặc nhiều năm tới, qua đó có thêm sự chắc chắn khi đưa ra các quyết định đầu tư.

Các bên mua – chẳng hạn như các nhà máy lọc dầu – sẽ mua hợp đồng tương lai để đảm bảo nguồn cung và cố định chi phí trước những biến động giá đột ngột, cho phép họ hoạt động với biên lợi nhuận có thể dự đoán được.

Các nhà giao dịch cho biết hình dạng của đường cong giá dầu tương lai – thể hiện mức giá giao hàng tại nhiều thời điểm khác nhau trong tương lai – chịu tác động từ nhiều yếu tố và hiếm khi phản ánh chính xác mức giá sau này.

Spencer Dale, cựu kinh tế trưởng của tập đoàn dầu khí BP cho rằng độ dốc lớn ở phần đầu của đường cong cho thấy thị trường vật chất hiện cực kỳ thiếu hụt nguồn cung. Tuy nhiên, đường cong này không phải thước đo đáng tin cậy để dự báo mức giá mà giới giao dịch dầu kỳ vọng trong 12 tháng tới.

Kể từ khi xung đột Trung Đông bắt đầu leo thang, giá dầu đã tăng hơn 45%. Nhưng giá dầu giao tháng 12/2026 chỉ tăng chưa đến 30% và các hợp đồng giao tháng 12/2027 tăng chưa đến 20%.

Tuy nhiên, ngay cả khi nhiều nhà giao dịch dầu cho rằng mức tăng hiện tại còn quá thấp và mức giá 80 USD/thùng đối với giá dầu giao trong tháng 8 trên thị trường tương lai là quá rẻ, họ vẫn có lý do để dè dặt trước việc mua mạnh các hợp đồng giao dầu trong ba tháng tới.

Thứ nhất, có những chi phí liên quan đến việc tham gia và liên tục gia hạn một vị thế lớn trên thị trường tương lai. Thanh khoản tương đối hạn chế trong một số hợp đồng dài hạn hơn khiến chi phí và rủi ro khi nắm giữ các vị thế đó càng cao hơn. Sự biến động hiện tại của giá làm tăng khả năng các nhà đầu tư – đặc biệt là những người sử dụng tiền vay – phải chịu lỗ trên giấy tờ và buộc phải từ bỏ các khoản đầu tư của mình.

Các nhà đầu tư cũng thận trọng về khả năng giá dầu có thể nhanh chóng giảm trở lại sau xung đột kết thúc và rất miễn cưỡng trong việc chốt nguồn cung dài hạn ở mức giá quá cao.

“Chúng ta đang trải qua giai đoạn không chắc chắn về việc liệu các hạn chế về nguồn cung hiện tại có thể được nới lỏng trong vài tuần tới hay không… Khi mọi người giao dịch dầu mỏ trong tám tuần tới, eo biển có thể sẽ mở cửa trở lại, và hầu hết thời gian thị trường đã tính đến khả năng này. Nếu điều đó xảy ra, một lượng lớn dầu có thể đột ngột tràn vào thị trường và tạo ra tình trạng dư thừa tạm thời”, nhà phân tích Martijn Rats cho biết.

Trong lịch sử, giá dầu tương lai thường không phản ánh chính xác tương lai, đặc biệt là trong thời kỳ bất ổn địa chính trị.

Vào tháng 4/2020 trong giai đoạn đại dịch Covid, nhu cầu sụt giảm đã đẩy giá dầu thô xuống khoảng 20 USD/thùng. Vào thời điểm đó, thị trường hợp đồng tương lai chỉ kỳ vọng sự phục hồi chậm, với giá dầu giao hai năm sau đó ở mức khoảng 42 USD/thùng. Tuy nhiên, đến năm 2022, sau khi xung đột Nga-Ukraine gây ra cú sốc năng lượng, giá dầu thực tế đã vượt quá 100 USD/thùng.

Tuy nhiên, một số nhà phân tích tin rằng thị trường hợp đồng tương lai là một chỉ báo đáng tin cậy hơn trong các cuộc khủng hoảng trước đây so với một số dự đoán của các nhà phân tích ngân hàng.

Robin Brooks, chuyên gia cao cấp tại Viện Brookings cho biết rằng trong giai đoạn của xung đột Nga-Ukraine năm 2022, một số ngân hàng dự báo giá dầu có thể đạt 400 USD/thùng.

Nguồn: Theo báo chí nước ngoài